by zaiste zrzeszeniem wybranych. Ale wciąż mamy do czynienia z ludźmi spoza towarzystwa, którzy upierają się, by nie widzieć różnicy pomiędzy teozofią a Towarzystwem Teozoficznym, pomiędzy ideą a jej niedoskonałym wcieleniem. Ci będą każde wykroczenie i ułomność powłoki, czyli ludzkiego ciała, przypisywać czystemu duchowi, który je opromienia swym boskim światłem. Czyż jest to sprawiedliwe wobec obu? Rzucają kamieniem na zrzeszenie, które usiłuje szerzyć i pracować dla wprowadzenia w życie swego ideału, walcząc z szalonymi trudnościami. Jedni oczerniają Towarzystwo Teozoficzne tylko z powodu jego twierdzenia, iż stara się robić to, czemu inne stowarzyszenia i systemy
- a zwłaszcza kościelne i państwowe chrześcijaństwo
- tak uderzająco i oczywiście nie podołały. Inni chcieliby utrzymać wszystko po dawnemu, bez żadnych zmian - faryzeuszy i saduceuszy na Mojżeszowym miejscu, a celników cieszących się wysokimi stanowiskami, jak za czasów Cesarstwa Rzymskiego w okresie jego upadku. W każdym razie ludzie uczciwi powinni pamiętać, iż człowiek, który robi wszystko, na co go stać, robi tyleż co ten, który osiąga największy rezultat w tym świecie względnych wartości. Jest to tak oczywiste dla tych, którzy wierzą w Ewangelię, jak aksjomat poparty przypowieścią o talentach, podaną przez ich Mistrza: sługa, który podwoił swoje dwa talenty, został nagrodzony na równi z drugim, który był otrzymał pięć. Każdemu jest dane wedle zasług i zdolności jego.
Pytanie: Jednak w tym wypadku trudno jest przeprowadzić linię oddzielającą abstrakcję od konkretu, a tylko na podstawie konkretów możemy opierać nasz sąd.
Odpowiedź: Dlaczegóż więc czynić wyjątek dla Towarzystwa Teozoficznego? Sprawiedliwość oraz miłosierdzie powinny zaczynać się najbliżej, w domu. Czy będziecie urągać i szydzić z Kazania na Górze tylko
dlatego, że nasze społeczne, polityczne, a nawet religijne prawa nie tylko nie zastosowały się do jego ducha, ale jak dotąd nawet do jego martwej litery? Znieście przysięgę w sądach, w parlamentach, w arrnii, wszędzie, i róbcie, jak robią kwakrowie, jeśli chcecie nazywać się chrześcijanami. A nawet obalcie sądy w ogóle, gdyż jeśli chcecie iść za przykazaniem Chrystusa, to "Temu, kto się chce prawować z tobą i wziąć twoją szatę, odstąp płaszcz!"; a "jeśli cię kto uderzy w prawy policzek, nadstaw mu i drugi"; i - "nie stawiajcie oporu złemu, miłujcie waszych nieprzyjaciół i módlcie się za tych, którzy was prześladują, dobrze czyńcie tym, którzy was mają w nienawiści", gdyż: "ktokolwiek przekroczy jedno z tych przykazań, i będzie tak ludzi nauczał, będzie nazwany ostatnim w Królestwie Niebieskim"; oraz - "każdy, kto by rzekł bratu swemu « głupcze*, będzie winien ognia piekielnego".
Dlaczegóż sądzicie, jeśli nie chcecie być sami sądzeni? Jeśli chcecie twierdzić, że pomiędzy teozofią a Towarzystwem Teozoficznym nie ma żadnej różnicy, to tym samym całe chrześcijaństwo i jego treść narażacie na te same, a nawet stokroć poważniejsze zarzuty.
Pytanie: Dlaczego poważniejsze?
Odpowiedź: Gdyż kierownicy ruchu teozoficznego widzą i uznają swe usterki i ułomności, i robią wszystko, co mogą, aby je usunąć oraz wykorzenić wszelkie zło, jakie może zaistnieć w towarzystwie, a jego statuty i przepisy są ułożone w duchu teozofii; natomiast prawodawcy kościołów, narodów i państw, mianujących się chrześcijańskimi, robią wręcz odwrotnie. Nasi członkowie, nawet najsłabsi, nie są gorsi od przeciętnych chrześcijan. Poza tym jeśli teozofom na Zachodzie jest tak bardzo trudno prowadzić prawdziwie teozoficzne życie, to dlatego, że są dziećmi swego wieku i pokolenia. Każdy był chrześcijaninem, wychowanym i kształconym